De FAVV-controle en ongedierte: wat je als voedingszaak moet kunnen tonen

Zo verloopt een FAVV-controle, dit vragen de wet en de gids van je sector rond ongedierte, en dit kun je tonen als wij je zaak opvolgen.

Kort antwoord: Bij een FAVV-controle overloopt de controleur checklists die op de wet steunen, en die wet vraagt passende maatregelen tegen ongedierte. Voor horeca, bakkerijen en winkels vraagt de algemene FAVV-gids een ongediertebestrijdingsplan. Staan er lokazen of vallen, dan duid je ze aan op een plan van je zaak, en de technische fiches van de middelen moeten voorhanden zijn. Een bestrijdingsfirma is volgens die gids niet verplicht.

Zo verloopt een FAVV-controle

Elk bedrijf in de voedselketen moet gekend zijn bij het FAVV, het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen, en krijgt controles volgens een vooraf bepaalde frequentie. De controleur overloopt één of meer checklists, en elk punt daarop krijgt een eigen gewicht. Het FAVV zet die checklists online, zodat je een controle vooraf kunt voorbereiden.

Het resultaat is conform of niet conform. Is het ongunstig, dan volgen maatregelen, van een waarschuwing of een proces-verbaal tot een tijdelijke sluiting als de gezondheid van de consument in het gedrang komt. Na elk minder goed resultaat volgt een hercontrole die je zelf betaalt, tot alles in orde is.

Wat de wet over ongedierte zegt

De Europese basis is Verordening 852/2004 over levensmiddelenhygiëne. Volgens bijlage II moeten de ruimtes waar je met voeding werkt goede hygiënepraktijken mogelijk maken, met name de bestrijding van ongedierte. Je neemt adequate maatregelen om ongedierte te bestrijden, en je richt de opslag van je afval zo in dat die schoon en waar nodig vrij van dieren en ongedierte blijft. De Nederlandse wettekst spreekt van schadelijke organismen.

In België moet elk bedrijf in de voedselketen wettelijk een autocontrolesysteem hebben, een eigen systeem waarmee je de voedselveiligheid in je zaak bewaakt. Daarin zitten de goede hygiënepraktijken, en het geheel steunt op HACCP. HACCP is de methode waarmee je de gevaren voor de voedselveiligheid opspoort en de punten bepaalt waar je ze onder controle houdt. Ongediertebestrijding hoort dus bij die goede hygiënepraktijken. Hoe autocontrole en HACCP samenhangen, lees je in ongedierte in de voedingsindustrie.

Welke gids geldt voor jouw zaak

Hoe je die regels kunt invullen, lees je in een autocontrolegids. Een sector schrijft zo’n gids zelf voor zijn bedrijven, en het FAVV keurt hem goed. Voor de distributiesector, de zaken die aan de consument verkopen, is er de algemene gids G-044, naast zes specifieke gidsen. Levert je bedrijf aan andere bedrijven, dan kijk je in de gids van je eigen sector. Eén gids voor de hele voedingsindustrie is er niet.

De G-044 vraagt een doeltreffend ongediertebestrijdingsplan. Is er geen ongedierte, dan kan een preventief plan volstaan met wat er gebeurt als het toch opduikt, bijvoorbeeld de gegevens van een bestrijder en de middelen die je dan gebruikt. Bestrijd je actief, dan duid je op een plan van je zaak aan waar elke lokaas en elke val staat. Vliegenvangers en insectenlampen horen niet boven een werkblad. Zie je looproutes, uitwerpselen, aangevreten verpakkingen of vieze geuren, dan grijp je meteen in, ook als je het dier zelf niet ziet. Bij de gids op de site van het FAVV staat een invulbaar formulier voor het plan.

Groen plaatje met het opschrift Knaagdierenlokaas en het nummer 1, met de hand ingevuld, op de muur bij een lokaasdoos
Elk lokaas krijgt een nummer, zodat je het terugvindt op het plan van je zaak.

Mag je zaak de versoepelde regels voor autocontrole volgen, dan hoef je niet bij te houden wat je volgens het plan doet. Of dat voor jou geldt, zie je in de beslissingsboom van de G-044. Moest je ingrijpen omdat er iets mis was, dan noteer je dat wel altijd. Het plan zelf moet er liggen, want daarmee toon je dat je correct werkt. Wat in jouw geval precies geldt, lees je in je eigen gids of vraag je na bij het FAVV.

Wat we het vaakst zien na een controle

Bij nieuwe klanten die net een FAVV-controle achter de rug hebben, zien we het vaakst dat er nog niets gebeurde tegen ongedierte. Daarnaast lopen er soms al te veel muizen of ratten rond, of is er aan spullen geknaagd. Die bedrijven zoeken dan iemand die het in orde brengt.

Wat we per soort zaak opvolgen

Knaagdieren volgen we bij bijna elke bedrijfsklant op. Binnen zijn het meestal muizen, buiten eerder ratten. In een horecazaak werken we binnen minder tegen ratten, behalve in de kelder, en in de keuken en aan de bar tegen muizen. In de industrie werken we ook binnen tegen ratten.

Tegen vliegende insecten hangen we vliegenvangers. Bij kruipende insecten volgen we vooral kakkerlakken op, en soms spinnen in toiletten en vochtige zones. Bij bakkers en slagers zetten we ook mottenvallen, want bij controles van het FAVV duiken daar vaak motten op, zeker in het meel van de bakker. Hoe je muizen en ratten uit een bakkerij houdt, lees je in knaagdieren in je bakkerij.

Audits volgens BRC en IFS

De voedingsbedrijven die we opvolgen, krijgen naast de FAVV-controle ook audits volgens BRC of IFS. Dat zijn normen voor voedselveiligheid waarmee bedrijven in veel landen gecertificeerd worden. Bij IFS Food doet een auditor van een onafhankelijke, erkende certificeringsinstelling de audit, elk jaar, en minstens één op de drie audits is onaangekondigd. Voor die audits vragen klanten ons certificaten van onze opleidingen, soms elk jaar opnieuw. Een voedingsbedrijf vraagt daar meer van dan een horecazaak. Onze trainingsdocumenten en certificaten staan voor klanten digitaal klaar.

Wat je toont als wij je opvolgen

Na de opstart krijg je bij ons een account. Daarin staat de plattegrond van je zaak, met waar elke val of lokaasdoos staat en tegen welk dier. Je ziet waar er problemen zijn en waar niet, en je vindt er alle werkbonnen, ook die van geplande bezoeken. Verder staan erin wie verantwoordelijk is, onze certificaten en documenten, trendanalyses over de jaren heen en de producten die we gebruiken, met hun veiligheidsfiches.

Op die plattegrond staan de lokazen en vallen die de G-044 op een plan van je zaak wil zien. Bij een controle van het FAVV geef je die login door.

Zo start een contract

Bel je ons met ratten, of wil je dat we komen kijken om problemen te voorkomen of op te lossen, dan komt eerst een vertegenwoordiger van ons langs. Hij bekijkt hoe je zaak vandaag werkt. Een contract loopt meestal een jaar, maar drie jaar kan ook. We komen een aantal keer per jaar langs en controleren dan alle installaties. Je krijgt een vaste contactpersoon die je rechtstreeks kunt bellen, naast onze centrale. Het doel is dat je je van ongedierte niets meer hoeft aan te trekken.

We zijn lid van een Belgische beroepsvereniging voor ongediertebestrijding, iets wat klanten van een bestrijder vragen en verwachten. Met vijf techniekers op de baan doen we bijna duizend interventies per jaar, in West- en Oost-Vlaanderen tot Antwerpen en Brussel.

Veelgestelde vragen

Is een bestrijdingsfirma verplicht voor het FAVV?

Voor de distributiesector niet. Volgens de G-044 mag je een gespecialiseerde firma inschakelen, maar het hoeft niet. Een ongediertebestrijdingsplan heb je wel nodig. Lever je aan andere bedrijven, kijk dan in de gids van je sector.

Wat staat er in een ongediertebestrijdingsplan?

Wat je doet als er ongedierte opduikt, met bijvoorbeeld de gegevens van een bestrijder en de middelen die je gebruikt. Bestrijd je actief, dan hoort er een plan van je zaak bij met alle lokazen en vallen.

Moet ik elke controle van mijn vallen noteren?

Niet als je zaak de versoepelde regels voor autocontrole mag volgen. Dat ga je na met de beslissingsboom in de G-044. Moest je ingrijpen omdat er ongedierte was, dan noteer je dat wel altijd.

Wil je weten wat jouw zaak nodig heeft? Neem contact op met VermiServe, dan komt een vertegenwoordiger bij je langs.

Lees ook

Last van ongedierte?
Vraag vrijblijvend advies.

Twijfel je of het om ongedierte gaat? Neem contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek of een offerte op maat.

Last van ongedierte? Laat het ons weten.

Laat je gegevens achter en vertel kort waar je last van hebt.

We contacteren je uiterlijk de eerstvolgende werkdag terug.